Σημαντική απλοποίηση στις συναλλαγές πολιτών και επιχειρήσεων με το Δημόσιο φέρνει η πλήρης εφαρμογή του νόμου 5293/2026, που υλοποιείται με πρωτοβουλία του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη. Η βασική τομή του νέου θεσμικού πλαισίου αφορά την αντικατάσταση των 25 συνηθέστερων δικαιολογητικών – όπως ποινικό μητρώο, τίτλοι σπουδών, φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα – με μια απλή υπεύθυνη δήλωση.
Απλοποίηση για το 40% των διαδικασιών
Με την εφαρμογή του νόμου, εκτιμάται ότι το 40% των διαδικασιών που διεκπεραιώνονται μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας ΜΙΤΟΣ θα διεκπεραιώνονται πλέον με υπεύθυνη δήλωση, μειώνοντας σημαντικά τον γραφειοκρατικό φόρτο. Η διαδικασία αυτή αφορά τόσο φυσικά πρόσωπα όσο και επιχειρήσεις, διευκολύνοντας την πρόσβασή τους σε δημόσιες υπηρεσίες και μειώνοντας τον χρόνο έκδοσης πιστοποιητικών.
Η αλλαγή στοχεύει να απλοποιήσει κυρίως διαδικασίες που σχετίζονται με προσλήψεις, μεταβιβάσεις αδειών, συμμετοχή σε διαγωνισμούς, χορήγηση επιδομάτων και άλλες συναλλαγές με το Δημόσιο, όπου έως σήμερα απαιτούνταν σειρά δικαιολογητικών εγγράφων. Πλέον, τα στοιχεία θα δηλώνονται υπεύθυνα από τον αιτούντα, ενώ η επαλήθευση θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά από τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Ενίσχυση της ψηφιακής διακυβέρνησης
Η μεταρρύθμιση αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο ψηφιοποίησης των δημόσιων υπηρεσιών και εναρμονίζεται με τις ευρωπαϊκές πρακτικές για την απλούστευση των διοικητικών διαδικασιών. Η υιοθέτηση της υπεύθυνης δήλωσης ως βασικού εργαλείου ελάφρυνσης της γραφειοκρατίας αναμένεται να επιταχύνει σημαντικά τις συναλλαγές, να μειώσει τα λάθη και να ενισχύσει τη διαφάνεια.
Παράλληλα, ο νέος νόμος προβλέπει τη δημιουργία αναλυτικού οδηγού για τη διευκόλυνση των πολιτών και των επιχειρήσεων, με σαφείς οδηγίες σχετικά με τη χρήση της υπεύθυνης δήλωσης και τα βήματα κάθε διαδικασίας. Ο οδηγός θα είναι διαθέσιμος τόσο στον ιστότοπο της πλατφόρμας ΜΙΤΟΣ όσο και σε φυσικά σημεία εξυπηρέτησης.
Προβλέψεις για έλεγχο και κυρώσεις
Η επαλήθευση των δηλούμενων στοιχείων παραμένει ευθύνη των υπηρεσιών, οι οποίες θα αξιοποιούν διασυνδέσεις με βάσεις δεδομένων για τον έλεγχο της ορθότητας των δηλώσεων. Σε περιπτώσεις ψευδούς δήλωσης, προβλέπονται κυρώσεις, στο πλαίσιο της ισχύουσας νομοθεσίας περί ψευδούς υπεύθυνης δήλωσης.
Η κυβέρνηση εκτιμά ότι η νέα διαδικασία θα μειώσει τον διοικητικό φόρτο για πολίτες, επιχειρήσεις και δημόσιες υπηρεσίες, ενώ παράλληλα θα επιταχύνει την εξυπηρέτηση και θα ενισχύσει την αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης.
