• Η άνοδος του πετρελαίου μεταφέρεται απευθείας στα νοικοκυριά – Ανάγκη για ενεργειακή αυτονομία και μεταρρυθμίσεις στην ΕΕ

Η γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή μεταφράζεται ήδη σε βαρύ οικονομικό κόστος για τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά, με τις ενεργειακές δαπάνες να εκτινάσσονται κατά σχεδόν 1.900 ευρώ ετησίως κατά μέσο όρο. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων, η αύξηση αυτή συνδέεται άμεσα με την άνοδο των τιμών του πετρελαίου, οι οποίες έχουν ενισχυθεί κατά περίπου 50% από την έναρξη της κρίσης στο Ιράν.

Η συνολική ετήσια ενεργειακή δαπάνη των νοικοκυριών στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμάται ότι θα αυξηθεί από περίπου 3.800 ευρώ σε σχεδόν 5.700 ευρώ, μετατρέποντας την ενέργεια σε έναν από τους βασικότερους παράγοντες πίεσης στο διαθέσιμο εισόδημα. Το ενεργειακό κόστος αναμένεται πλέον να αντιπροσωπεύει περίπου το 12% των συνολικών δαπανών των νοικοκυριών, ποσοστό ιδιαίτερα υψηλό για τα ευρωπαϊκά δεδομένα.

Η εικόνα διαφοροποιείται ανά χώρα, αλλά καμία οικονομία δεν μένει ανεπηρέαστη από τις διεθνείς εξελίξεις. Χώρες όπως το Λουξεμβούργο, η Ιρλανδία και η Γαλλία εμφανίζουν πολύ μεγαλύτερες αυξήσεις, ξεπερνώντας ακόμη και τα 2.500 ευρώ.

Η εκτόξευση των τιμών συνδέεται άμεσα με τη λειτουργία της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς και ειδικότερα με τη σημασία του Στενού του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου. Η προσωρινή διακοπή της ναυσιπλοΐας και η αβεβαιότητα γύρω από την ασφάλεια της διέλευσης οδήγησαν το Brent να προσεγγίσει τα 120 δολάρια ανά βαρέλι, καταγράφοντας μία από τις μεγαλύτερες αυξήσεις των τελευταίων δεκαετιών.

Παρά την πρόσφατη αποκλιμάκωση των τιμών μετά την ανακοίνωση προσωρινής εκεχειρίας, η αγορά παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητη. Οι διακυμάνσεις αποτυπώνουν την εξάρτηση της Ευρώπης από τα ορυκτά καύσιμα και την ευαλωτότητά της σε εξωτερικά σοκ.

Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί καλούνται πλέον να αντιμετωπίσουν όχι μόνο τις άμεσες συνέπειες, αλλά και τις βαθύτερες αιτίες του προβλήματος. Η ανάγκη για μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και για επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης επανέρχεται στο προσκήνιο με ακόμη μεγαλύτερη ένταση. Παράλληλα, τίθεται ζήτημα αναμόρφωσης της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να περιοριστεί η επίδραση του φυσικού αερίου στον καθορισμό των τιμών.

Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις ζητούν την επαναφορά μέτρων στήριξης που είχαν εφαρμοστεί κατά την ενεργειακή κρίση των προηγούμενων ετών, προκειμένου να προστατευθούν τα νοικοκυριά και οι θέσεις εργασίας. Ωστόσο, επισημαίνουν ότι οι προσωρινές λύσεις δεν αρκούν.

Όσο η Ευρώπη παραμένει εξαρτημένη από ασταθείς εξωτερικές πηγές ενέργειας, τόσο θα εκτίθεται σε επαναλαμβανόμενα σοκ. Η σημερινή κρίση λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η ενεργειακή πολιτική δεν είναι μόνο ζήτημα περιβάλλοντος ή οικονομίας, αλλά και στρατηγικής αυτονομίας.

The post Στα +1.900 ευρώ ετησίως ο λογαριασμός ενέργειας λόγω Μέσης Ανατολής appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

Πρόσθετα προβλήματα στους αγρότες προκαλεί η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή καθώς αποτελεί τον «τροφοδότη» της παγκόσμιας γεωργίας σε πρώτες ύλες λιπασμάτων.

Ο πληθωρισμός στη χώρα μας, πριν την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή, τον Φεβρουάριο του 2026, διαμορφώθηκε στο 2,7% με διψήφιες αυξήσεις σε βασικά είδη διατροφής

Ο αγροτικός κόσμος πλήττεται διπλά, καθώς η ενέργεια συμμετέχει σε κάθε στάδιο της παραγωγής. Η άνοδος της τιμής του αργού πετρελαίου αυξάνει άμεσα το κόστος κίνησης των τρακτέρ και των μηχανημάτων, ειδικά τώρα που ξεκινά η εαρινή περίοδος σποράς.

Οι αντοχές του πρωτογενή τομέα παραγωγής
Οι Έλληνες αγρότες που έδωσαν ένα πολυήμερο αγώνα για την επιβίωσή τους παλεύουν καθημερινά απέναντι σε έναν πρωτογενή τομέα που δοκιμάζεται από το υψηλό κόστος παραγωγής, τις ζωονόσους, τη συρρίκνωση του εισοδήματος, την ανασφάλεια.

Η κυβέρνηση, που δεν ανταποκρίθηκε στα βασικότερα αιτήματά τους, γνωρίζει καλά πως με τη Μέση Ανατολή να «φλέγεται» οι αντοχές του πρωτογενή τομέα παραγωγής εξαντλούνται με άμεσες συνέπειες για τους παραγωγούς και κατ’ επέκταση τους καταναλωτές.

Ο «πονοκέφαλος» δεν κρύβεται και σε κυβερνητικό επίπεδο. Την ανησυχία της κυβέρνησης για τις αυξήσεις στην τιμή των λιπασμάτων εξέφρασε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας.

Ο υπουργός εξήγησε (ΣΚΑΪ) ότι η αύξηση συνδέεται άμεσα με την άνοδο του κόστους της ενέργειας και ειδικότερα του πετρελαίου, επισημαίνοντας ότι η εξέλιξη αυτή έχει ήδη αρχίσει να δημιουργεί πιέσεις στην αγροτική παραγωγή.

Υψηλότερες τιμές στο χωράφι, υψηλότερες τιμές στο ράφι
Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η άνοδος του κόστους των λιπασμάτων μπορεί να οδηγήσει σε υψηλότερες τιμές για τα αγροτικά προϊόντα, καθώς οι αγρότες καλούνται να καλύψουν αυξημένες δαπάνες για την καλλιέργεια των χωραφιών τους.

Έχοντας γνωρίσει από πρώτο χέρι την οργή του αγροτικού κόσμου η κυβέρνηση «ζυγίζει» στενά τις εξελίξεις σε ανώτατο επίπεδο, δεδομένου ότι η κατάσταση συνδέεται με τη γεωπολιτική ένταση και τις επιπτώσεις που αυτή έχει στις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Ο κ. Τσιάρας υπογράμμισε ότι η αύξηση του ενεργειακού κόστους δεν επηρεάζει μόνο τα λιπάσματα, αλλά αναμένεται να συμπαρασύρει συνολικά το κόστος παραγωγής και την οικονομική δραστηριότητα.

Ποια μέτρα εξετάζονται
Υπό αυτές τις συνθήκες άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο λήψης άμεσων μέτρων στήριξης, σημειώνοντας ότι εξετάζονται δύο βασικές κατευθύνσεις παρέμβασης.

«Οι κατευθύνσεις στις οποίες μπορεί να κινηθεί κανείς είναι δύο: η μία είναι το πλαφόν και η άλλη είναι οι γενικότερες ενισχύσεις που δίνονται κατά καιρούς» υπογράμμισε. Ανέφερε ότι οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν σύντομα.

«Αυτό που μπορώ να σας πω είναι ότι εντός της εβδομάδας θα ληφθούν αποφάσεις για το συγκεκριμένο ζήτημα», διαβεβαίωσε.

Πληθωριστικό σοκ στην αγορά
Οι πληθωριστικές πιέσεις και η επίμονη ακρίβεια προκαλεί «κρύο ιδρώτα» στην κυβέρνηση καθώς το αυξημένο κόστος παραγωγής ενδέχεται να μετακυλιστεί στους καταναλωτές, οδηγώντας σε νέες αυξήσεις στις τιμές των τροφίμων.

Οι τιμές στα τρόφιμα και τα είδη πρώτης ανάγκης τραβούν την «ανηφόρα» επί μια πενταετία με την αγορά να βρίσκεται σε μια εύθραυστη ισορροπία καθώς οι πιθανότητες για περαιτέρω αυξήσεις παρά το πλαφόν στα περιθώρια κέρδους είναι αυξημένες. Το οργανωμένο λιανεμπόριο τροφίμων και συνολικά η εγχώρια βιομηχανία τροφίμων εκτιμά πως το πλαφόν δεν λειτουργεί υπέρ της αγοράς, αλλά ούτε και υπέρ των καταναλωτών.

Πολλοί πολίτες φοβούνται ότι οι εξελίξεις θα οδηγήσουν σε νέες ανατιμήσεις στα ελληνικά σούπερ μάρκετ. Οι επιχειρήσεις προσπαθούν να προσαρμοστούν στις νέες συνθήκες, ωστόσο η άνοδος του κόστους σε βασικές πρώτες ύλες και υλικά παραγωγής επηρεάζει ολόκληρη την αλυσίδα εφοδιασμού.

The post Μέση Ανατολή: «Πονοκεφάλους» στην κυβέρνηση για την ενεργειακή κρίση – Ο αγροτικός τομέας και οι αυξήσεις στο ράφι appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

• Πέντε χρόνια, δύο ενεργειακές κρίσεις και ανατιμήσεις «φωτιά» σε ήδη υψηλές τιμές. Πόσο ακρίβυναν τα τρόφιμα σε σύγκριση με το 2022 και πώς το ντόμινο των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή ενδέχεται να επιβαρύνει ακόμα περισσότερο τα νοικοκυριά.

Το «ράλι» των ανατιμήσεων στα ράφια αποτελεί «πονοκέφαλο» για τα νοικοκυριά. Οι τιμές στα τρόφιμα και τα είδη πρώτης ανάγκης τραβούν την «ανηφόρα» επί μια πενταετία με την αγορά να βρίσκεται σε μια εύθραυστη ισορροπία καθώς οι ανεξέλεγκτες διαστάσεις που λαμβάνει η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή προκαλεί μια τεράστια ενεργειακή κρίση και απειλεί να εκτροχιάσει την κατάσταση.

Πολλοί πολίτες φοβούνται ότι οι εξελίξεις θα οδηγήσουν σε νέες ανατιμήσεις στα ελληνικά σούπερ μάρκετ. Η κυβέρνηση επιβάλλει πλαφόν στο περιθώριο κέρδους σε καύσιμα και σε συγκεκριμένα προϊόντα, ωστόσο αυτό δεν καθησυχάζει την κοινωνία.

Πέντε χρόνια… κρίσεις
Τα δεδομένα που προκύπτουν από τις αναλύσεις συγκλίνουν σε ένα σαφές και ανησυχητικό συμπέρασμα: οι αναταράξεις διαπερνούν κάθε επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας, ξεκινώντας από τις διεθνείς μεταφορές και καταλήγοντας, αναπόφευκτα, στην τσέπη του μέσου πολίτη.

Οι επιχειρήσεις προσπαθούν να προσαρμοστούν στις νέες συνθήκες, ωστόσο η άνοδος του κόστους σε βασικές πρώτες ύλες και υλικά παραγωγής επηρεάζει ολόκληρη την αλυσίδα εφοδιασμού.

Υπό αυτά τα δεδομένα, οι αριθμοί είναι αμείλικτοι. Από την ημέρα της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία (2022) μέχρι σήμερα οι τιμές στα τρόφιμα αυξήθηκαν πάνω από 20% ενώ ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή βρίσκει τη χώρα μας με τιμές παγιωμένες σε υψηλά επίπεδα και έντονη την ανησυχία πως ο δείκτης θα κινηθεί ανοδικά.

Οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα που παρατηρούνται φέρνουν καθυστερήσεις στις παραδόσεις και αυξήσεις των ναύλων. Όλα αυτά μεταφράζονται σε αυξήσεις των τιμών που θα κληθούν τελικά να πληρώσουν οι καταναλωτές.

Με μέτρα από το… παρελθόν
Η απόφαση της κυβέρνησης να επιβάλει ανώτατο περιθώριο κέρδους (πλαφόν) προκαλεί ενστάσεις. Οι φορείς της αγοράς εκτιμούν ότι η επιβολή του θα έχει ακριβώς τα αντίθετα αποτελέσματα. Πρόκειται για το ίδιο μέτρο που θεσπίστηκε μέσα στην πανδημία για να περιοριστεί η αισχροκέρδεια, χωρίς ουσιαστικά αποτελέσματα.

Το οργανωμένο λιανεμπόριο τροφίμων και συνολικά η εγχώρια βιομηχανία τροφίμων εκτιμά πως το πλαφόν δεν λειτουργεί υπέρ της αγοράς, αλλά ούτε και υπέρ των καταναλωτών. Αντίθετα, δημιουργεί στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό, οι οποίες τελικά μεταφέρονταν στις τελικές τιμές.

Παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν έναν ακόμη κίνδυνο. Αυτός δεν είναι άλλος από το πιθανό ενδεχόμενο να αυξηθούν οι τιμές στα προϊόντα που βρίσκονται εκτός λίστας. Θυμίζουμε πως η κυβέρνηση ανακοίνωσε 63 τρόφιμα και βασικά είδη στα οποία επιβάλλεται πλαφόν στο μικτό περιθώριο κέρδους για την αντιμετώπιση φαινομένων αισχροκέρδειας, σύμφωνα με την τελική λίστα η οποία περιλαμβάνεται στην απόφαση του υπουργείου Ανάπτυξης.

Εντείνονται οι πιέσεις
Θυμίζουμε πως ο πληθωρισμός στη χώρα μας, πριν την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή, τον Φεβρουάριο του 2026, διαμορφώθηκε στο 2,7% (έναντι 2,5% τον Ιανουάριο του 2026) με διψήφιες αυξήσεις σε βασικά είδη διατροφής. Από τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ ξεχωρίζουν οι αυξήσεις 12,1% σε αρνί και κατσίκι και 13,5% στα φρούτα. Οι σοκολάτες έγιναν 16,7% ακριβότερες, ενώ ο καφές ανατιμήθηκε 15%.

Ο αντίκτυπος της αύξησης του κόστους της ενέργειας, των λιπασμάτων και των μεταφορών, καθώς και των ναύλων και των ασφαλίστρων, είναι πιθανό να «αυξήσει το κόστος των τροφίμων και να εντείνει τις πιέσεις στο κόστος διαβίωσης, ιδίως για τους πιο ευάλωτους», σύμφωνα με την ανάλυση του Οργανισμού Εμπορίου και Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.

Με τα σημάδια να είναι δυσοίωνα ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, και οι αρμόδιοι υπουργοί Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος και Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου υποστηρίζουν ότι η ελληνική κυβέρνηση επιχειρεί «να κινηθεί με τη δέουσα σοβαρότητα και ταχύτητα» που τα κόμματα της αντιπολίτευσης αμφισβητούν.

The post Μέση Ανατολή: Το ελληνικό «ράλι» αυξήσεων στο ράφι και πού θα κάτσει η «μπίλια» appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

• Η ακρίβεια τον Φεβρουάριο στέλνει αρνητικό μήνυμα για τη συνεχεια – Προβληματισμός για τις συνέπειες του πολέμου στη Μέση Ανατολή

Έντονη ανησυχία ενόψει του νέου κύκλου ανατιμήσεων και ακρίβειας που αναμένεται το επόμενο διάστημα, εξαιτίας της κρίσης στη Μέση Ανατολή, προκαλούν τα στοιχεία για τον πληθωρισμό Φεβρουαρίου που δημοσιοποιήθηκαν χθες.

Στο 2,7% ενισχύθηκε τον Φεβρουάριο ο πληθωρισμός, από 2,5% που ήταν τον Ιανουάριο, ενώ ο πληθωρισμός τροφίμων άγγιξε το 5,2% και οι αυξήσεις στα ενοίκια τα 8,2%. Άλλη εστία πληθωριστικών πιέσεων ήταν η ένδυση και υπόδηση με άνοδο 10,1%, η οποία προκάλεσε εντύπωση, διότι πρόκειται για ένα μήνα εκπτώσεων στα εμπορικά καταστήματα.

Και αυτά πριν συμπεριληφθούν οι συνέπειες του πολέμου, ο οποίος διεξάγεται στη Μέση Ανατολή. Πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι η κατάσταση με την ακρίβεια θα χειροτερέψει μέσα στο επόμενο διάστημα.

Το νέο πληθωριστικό κύμα που αναμένεται να προσβάλει και την Ελλάδα ως της εκτόξευσης των ενεργειακών τιμών, των προβλημάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα, των καθυστερήσεις στις θαλάσσιες μεταφορές και τα logistics, είναι βέβαιο πως θα παρασύρει κι άλλο προς τα πάνω τις τιμές σε καύσιμα, τρόφιμα και άλλα βασικά είδη.

Ακρίβεια: Τι συνέβη τον Φεβρουάριο
Πρωταγωνιστικό ρόλο στην πορεία του πληθωρισμού και για τον μήνα Φεβρουάριο κατέχει το μοσχάρι την ώρα που η τιμή του ελαιολάδου εδώ και μήνες ακολουθεί πτωτική πορεία. Σε αυτό το σημείο θα πρέπει να αναφερθεί ότι σύμφωνα με τον παγκόσμιο δείκτης τιμών τροφίμων, κατά τον Φεβρουάριο ανοδική ήταν η πορεία του κρέατος, με τον σχετικό δείκτη να ενισχύεται κατά 0,8% σε σχέση με τον Ιανουάριο.

Οι τιμές του πρόβειου κρέατος έφτασαν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, ενώ το βόειο κρέας ακριβαίνει λόγω της αυξημένης ζήτησης από μεγάλες αγορές όπως η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες. Οι τιμές του χοιρινού και των πουλερικών κατέγραψαν επίσης μικρή αύξηση. Προφανώς κάτι τέτοιο επηρεάζει και την Ελλάδα. Ωστόσο, η κυβέρνηση, αν και έχει λάβει κάποια μέτρα από το 2021, εντούτοις δεν έχει καταφέρει να αναχαιτίσει την ακρίβεια

Αναφορικά με τα χθεσινά στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, στη δεύτερη και τρίτη θέση με τα τρόφιμα στα οποία καταγράφεται άνοδος στις τιμές παρέμειναν οι σοκολάτες και ο καφές, με επίσης διψήφια ποσοστά.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, στις πρώτες θέσεις με τις μεγαλύτερες αυξήσεις, σε ετήσια βάση, ήταν το μοσχάρι με ποσοστό 25,6% και ακολουθούν οι σοκολάτες και τα προϊόντα σοκολάτας τα οποία αυξήθηκαν κατά 16,7%, ο καφές κατά 15%, τα φρούτα κατά 13,5% και το αρνί-κατσίκι κατά 12,1%. Αντίθετα τη μεγαλύτερη πτώση 27,4% κατέγραψε η τιμή του ελαιόλαδου, κάτι το οποίο λειτουργεί αντίρροπα στην άνοδο του πληθωρισμού τροφίμων.

Στον αντίποδα, η τιμή στο φυσικό αέριο έπεσε 19,3%, αλλά τα αεροπορικά εισιτήρια είναι 10,9% ακριβότερα. Το δε «πακέτο διακοπών» ανατιμήθηκε 7,1%.

Η δύσκολη συνέχεια
Και η συνέχεια προμηνύεται ακόμη χειρότερη. Ο αντίκτυπος της αύξησης του κόστους της ενέργειας, των λιπασμάτων και των μεταφορών, καθώς και των ναύλων και των ασφαλίστρων, είναι πιθανό να «αυξήσει το κόστος των τροφίμων και να εντείνει τις πιέσεις στο κόστος διαβίωσης, ιδίως για τους πιο ευάλωτους», σύμφωνα με την ανάλυση του Οργανισμού Εμπορίου και Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.

Ο ΟΗΕ συγκρίνει το σοκ στην αλυσίδα εφοδιασμού που προκάλεσε η διακοπή της λειτουργίας των Στενών με σημαντικά γεγονότα, όπως η πανδημία Covid-19 και η έναρξη του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία, τα οποία είχαν καταστροφικές επιπτώσεις στους φτωχότερους πληθυσμούς του κόσμου.

Από την έναρξη των συγκρούσεων, η διακίνηση μέσω του στενού περάσματος μεταξύ Ιράν και Ομάν — ενός κρίσιμου σημείου διασταύρωσης μέσω του οποίου διακινείται καθημερινά περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου — έχει μειωθεί σημαντικά. Σύμφωνα με την έκθεση, στις 7 Μαρτίου η διακίνηση μειώθηκε κατά 97% σε σχέση με τον μέσο όρο του Φεβρουαρίου.

Όλα τα παραπάνω δείχνουν πως η συνέχεια θα είναι πολύ δύσκολη, με το σπιράλ των ανατιμήσεων να να «ανεβάζει» κι άλλο την ακρίβεια στην Ελλάδα, η οποία παραμένει σε αυτό το καθεστώς για σχεδόν μια 5ετία.

The post Έρχεται νέο κύμα ανατιμήσεων λόγω Μέσης Ανατολής appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

• Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ανεβάζει το λογαριασμό για αέριο και πετρέλαιο και επαναφέρει τον φόβο για νέο κύμα αυξήσεων

Με αυξημένη ανησυχία παρακολουθεί το κυβερνητικό επιτελείο τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, καθώς η κλιμάκωση της σύγκρουσης επαναφέρει στο προσκήνιο τον κίνδυνο νέας ενεργειακής κρίσης και αναζωπύρωσης των τιμών στο ηλεκτρικό ρεύμα και τα καύσιμα.

Οι πρώτες σαφείς ενδείξεις έχουν ήδη εμφανιστεί στις διεθνείς αγορές. Η τιμή του φυσικού αερίου, που πριν από την έναρξη της σύγκρουσης κινούνταν κοντά στα 30 ευρώ ανά μεγαβατώρα, έχει ανέβει πλέον στα επίπεδα των 52 ευρώ. Η αύξηση δεν χαρακτηρίζεται ακόμη εκρηκτική, ωστόσο δημιουργεί εύλογη ανησυχία για περαιτέρω ανοδικές πιέσεις όσο η κρίση συνεχίζεται και οι εχθροπραξίες επεκτείνονται σε περιοχές με κρίσιμες ενεργειακές υποδομές. Ωστόσο η άνοδος της τιμής του πετρελαίου με το Brend να πλησιάζει πλέον τα 120 δολάρια το βαρέλι χτυπά alarm στα υπουργεία που μιλούσαν για συναγερμό στα 100 δολάρια το βαρέλι.

Οι εξελίξεις αυτές σημειώνονται σε μια περίοδο κατά την οποία οι τιμές των καυσίμων είχαν ήδη αρχίσει να κινούνται ανοδικά. Από το Σάββατοκύριακο η τιμή της βενζίνης στα μεγάλα αστικά κέντρα είχε διαμορφωθεί κατά μέσο όρο γύρω στα 1,80 ευρώ το λίτρο ενώ στα Δωδεκάνησα η αμόλυβδη κινείται ήδη στα 2 ευρώ το λίτρο, την ώρα που στις Κυκλάδες έχει ξεπεράσει και αυτό το επίπεδο.

Ανοδική είναι η τάση και στο ντίζελ κίνησης, το οποίο μέσα σε μία εβδομάδα αυξήθηκε κατά περίπου 20 λεπτά το λίτρο και σήμερα στην Αττική διαμορφώνεται γύρω στα 1,75 ευρώ, χωρίς να έχουν ακόμη αποτυπωθεί πλήρως οι τελευταίες αυξήσεις στις διεθνείς τιμές πετρελαίου που θα φανούν τις επόμενες μέρες.

Η άνοδος των τιμών έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ελλάδα – αλλά και μεγάλο μέρος της Ευρώπης – είχε καταφέρει να σταθεροποιήσει τις ενεργειακές τιμές, μετά το σοκ που προκάλεσε η ενεργειακή κρίση των προηγούμενων ετών. Αλλά και σε μια εποχή που το αμερικανικό αφήγημα για τη σημασία των υδρογονανθράκων είχε σπείρει νέα διλήμματα στην Ευρώπη, οδηγώντας ακόμη και τους πιο ένθερμους υποστηρικτές της καθαρής ενέργειας να επανεξετάσουν τον ρυθμό και την ένταση της ενεργειακής μετάβασης.

Με τα σημερινά δεδομένα των πολεμικών επιχειρήσεων διαπιστώνεται στην πράξη η καθοριστική σημασία της ενεργειακής ασφάλειας και της διαφοροποίησης των πηγών εφοδιασμού. Η πρόσβαση σε αξιόπιστες ενεργειακές υποδομές, σε πολλαπλές οδούς προμήθειας και σε ένα ισορροπημένο ενεργειακό μίγμα αναδεικνύεται πλέον σε στρατηγικό ζήτημα πρώτης γραμμής για τις ευρωπαϊκές οικονομίες.

Η νέα γεωπολιτική πραγματικότητα επαναφέρει στο προσκήνιο την ανάγκη ενίσχυσης τόσο των υποδομών μεταφοράς ενέργειας όσο και της ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγών, οι οποίες μπορούν να λειτουργήσουν ως παράγοντας σταθερότητας απέναντι στις διεθνείς αναταράξεις. Παράλληλα, επιβεβαιώνεται ότι η ενεργειακή μετάβαση δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντική επιλογή, αλλά και κρίσιμο εργαλείο ενεργειακής αυτονομίας και γεωπολιτικής ανθεκτικότητας.

Η επίδραση στο ηλεκτρικό ρεύμα

Για τη χώρα μας, η βασική ανησυχία από την άνοδο του φυσικού αερίου αφορά την επίδραση στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς το καύσιμο εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο παράγοντα διαμόρφωσης των τιμών στην αγορά ηλεκτρισμού. Ήδη, η άνοδος αυτή φέρνει στο τραπέζι σύμφωνα με στελέχη της αγοράς προμήθειας, αυξήσεις από 20% έως 30% για τον Απρίλιο, οι οποίες θα αναπροσαρμόζονται όσο οι διεθνείς τιμές θα καλπάζουν.

Τους τελευταίους μήνες, η χώρα μας είχε καταγράψει από τις χαμηλότερες τιμές χονδρικής στην Ευρώπη, κυρίως λόγω της ισχυρής παραγωγής από αιολικά και υδροηλεκτρικά.

Καθώς βρισκόμαστε στην άνοιξη, η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας υποχωρεί, γεγονός που συνηγορεί επίσης προς την κατεύθυνση χαμηλότερων τιμών. Παράλληλα, ενισχύεται σημαντικά και η παραγωγή από φωτοβολταϊκά, συμβάλλοντας στην αυξημένη συμμετοχή των ανανεώσιμων πηγών στο ενεργειακό μείγμα.

Ωστόσο, παραμένει μια σημαντική εκκρεμότητα που αφορά την εγκατάσταση συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας (μπαταριών), η οποία προχωρά με καθυστερήσεις. Τα συστήματα αυτά θεωρούνται κρίσιμα για την εξισορρόπηση της λειτουργίας του ηλεκτρικού συστήματος και για την παροχή μεγαλύτερης ευελιξίας, ιδίως σε περιόδους αυξημένης παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές.

Τα μέτρα

Επομένως οι τιμές του φυσικού αερίου παραμένουν καθοριστικός παράγοντας για την εξέλιξη των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας και η τιμή του πετρελαίου ο καταλύτης για τις τις τιμές των καυσίμων. Ήδη μεγάλες πετρελαιοπαραγωγές χώρες του περσικού κόλπου (Κατάρ, ΗΑΕ, Κουβέιτ, Ιράκ) σταματούν την παραγωγή πετρελαίου λόγω της αδυναμίας να αποθηκεύσουν το πετρέλαιο εκτινάσσοντας τις τιμές.

Την ανησυχία του δεν είναι κρύψε χθες και ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, λέγοντα ότι «κανείς δεν μπορεί να μείνει ανεπηρέαστος από έναν παρατεταμένο πόλεμο, ειδικά όταν εξελίσσεται με τόσο απρόβλεπτο τρόπο». Τα κυβερνητικά στελέχη με απανωτές δηλώσεις τους τις τελευταίες μέρες έχουν αφήσει να εννοηθεί ότι εφόσον η κρίση ενταθεί, θα ενεργοποιηθούν τα μέτρα που είναι πάνω στο τραπέζι και τα οποία αξιοποιήθηκαν στις προηγούμενες ενεργειακές κρίσεις με αποτελεσματικό τρόπο. Στα μέτρα αυτά περιλαμβάνονται οι επιδοτήσεις στο ηλεκτρικό ρεύμα, το πλαφόν στα καύσιμα ή ακόμη και μηχανισμοί τύπου fuel pass.

Υπενθυμίζεται ότι κατά τη διάρκεια της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η Ελλάδα προχώρησε σε επιδοτήσεις που έφτασαν συνολικά τα 10 δισ. ευρώ, χρηματοδοτούμενες τόσο από τον κρατικό προϋπολογισμό όσο και από τη φορολόγηση των υπερκερδών των ενεργειακών εταιρειών μέσω του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης.

Ασανσέρ» οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας

Μέσα σε αυτό το ασταθές περιβάλλον, οι ευρωπαϊκές αγορές ηλεκτρικής ενέργειας εμφανίζουν όλο και μεγαλύτερη μεταβλητότητα.

Τις προηγούμενες μέρες οι χονδρικές τιμές σε χώρες όπως η Ολλανδία, η Δανία και η Γερμανία παρουσίασαν ακραίες διακυμάνσεις ακόμη και μέσα στην ίδια ημέρα.

Στις 4 Μαρτίου, για παράδειγμα, η τιμή στη Δανία κινήθηκε από περίπου 26 ευρώ ανά μεγαβατώρα το μεσημέρι σε σχεδόν 430 ευρώ το απόγευμα, ενώ στην Ολλανδία από 24 ευρώ εκτινάχθηκε έως και τα 450 ευρώ μέσα σε λίγες ώρες.

Το φαινόμενο συνδέεται με τη μεγάλη παραγωγή από φωτοβολταϊκά που συμπιέζει τις τιμές το μεσημέρι και την ανάγκη ενεργοποίησης μονάδων φυσικού αερίου μετά τη δύση του ήλιου για την κάλυψη της ζήτησης.

Όπως σημειώνουν αναλυτές της Montel Analytics, οι διακυμάνσεις αυτές αναμένεται να ενταθούν όσο αυξάνεται η παραγωγή ηλιακής ενέργειας την άνοιξη, δημιουργώντας ταυτόχρονα ευκαιρίες για τεχνολογίες ευελιξίας όπως οι μπαταρίες αποθήκευσης ενέργειας.

Στο ίδιο μοτίβο κινείται και η Ελλάδα, η οποία για σήμερα 9 Μαρτίου διατηρεί τις τιμές της σε χαμηλά επίπεδα λόγω της αυξημένης παραγωγής από ΑΠΕ (για σήμερα μαζί με τα υδροηλεκτρικά προσεγγίζει το 75% σχεδόν στα 83 ευρώ η μεγαβατώρα) ωστόσο η χαμηλότερη τιμή της μέρας είναι αρνητική (-0,01 ευρώ ανά μεγαβατώρα) και η υψηλότερη στα 247 ευρώ η μεγαβατώρα.

Η ευρωπαϊκή εξίσωση του φυσικού αερίου

Οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή έρχονται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη στιγμή για την ενεργειακή πολιτική της Ευρώπης.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη δρομολογήσει την πλήρη απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο έως το 2027, επιχειρώντας να επανασχεδιάσει το ενεργειακό της μοντέλο με μεγαλύτερη έμφαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στην ενίσχυση των εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Η στρατηγική αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα υπό το πρίσμα των πρόσφατων απειλών του Βλαντίμιρ Πούτιν για ενδεχόμενη πρόωρη διακοπή της παροχής φυσικού αερίου προς την Ευρώπη.

Σχολιάζοντας τις δηλώσεις του Ρώσου προέδρου, ο Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ Νταν Γιόργκενσεν τόνισε ότι αποτελούν ακόμη μία ένδειξη πως η ενέργεια χρησιμοποιείται ως γεωπολιτικό εργαλείο πίεσης. Παράλληλα, επισήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση επιταχύνει τις κινήσεις της για τη διασφάλιση εναλλακτικών πηγών προμήθειας, κυρίως από τη Νορβηγία και τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ ενισχύει και τις πολιτικές για την ανάπτυξη της καθαρής ενέργειας.

Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή ενδέχεται πάντως να επηρεάσουν εκ νέου τη συζήτηση εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με το μέλλον των ρωσικών ενεργειακών ροών.

Όπως δήλωσε τη περασμένη εβδομάδα ο υπουργός Ενέργειας της Νορβηγίας Terje Aasland, η γεωπολιτική ένταση των τελευταίων ημερών μπορεί να οδηγήσει σε αναζωπύρωση της συζήτησης για την πλήρη απαγόρευση των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου.

Ο ίδιος επισήμανε ότι η Ευρώπη έχει καταστήσει σαφή τη στρατηγική της για απεξάρτηση από τη ρωσική ενέργεια, ωστόσο τα πρόσφατα γεγονότα δημιουργούν νέες πιέσεις στην ενεργειακή ασφάλεια της ηπείρου.

Την ίδια στιγμή η κυβέρνηση των ΗΠΑ η οποία βρίσκεται ενώπιον μίας αύξησης 11% των καυσίμων εκτιμά ότι μέρος των πιέσεων στις διεθνείς ενεργειακές αγορές μπορεί να μετριαστεί μέσω της προσωρινής χαλάρωσης ορισμένων περιορισμών στις ενεργειακές ροές. Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Chris Wright ανέφερε χθες ότι η απόφαση να επιτραπεί προσωρινά η συνέχιση αγορών ρωσικού πετρελαίου από την Ινδία μπορεί να συμβάλει στην αποκλιμάκωση των ανησυχιών για πιθανές ελλείψεις στην παγκόσμια αγορά και να περιορίσει τις πιέσεις στις τιμές καυσίμων.

The post Στο τραπέζι τα ενεργειακά μέτρα στήριξης εφόσον ενταθεί η κρίση από τον πόλεμο στην Μέση Ανατολή appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

• Οι κίνδυνοι και οι αντοχές της ελληνικής οικονομίας σε έναν κόσμο μόνιμης αστάθειας

Από τις αγορές ενέργειας και τις αποδόσεις των ομολόγων μέχρι τις επενδυτικές αποφάσεις των επιχειρήσεων, η γεωπολιτική αβεβαιότητα επιστρέφει στο κέντρο της οικονομικής εξίσωσης και απειλεί με ανατροπες την ελληνική οικονομία.

Ο πόλεμος δεν αυξάνει μόνο τις τιμές του πετρελαίου, μαζί αυξάνει και τα επίπεδα κινδύνου για την παγκόσμια οικονομίας, ενώ οι αγορές έχουν ήδη αρχίσει να αποτιμούν αυτό το ρίσκο. Οι τιμές ενέργειας κινούνται ανοδικά, οι αγορές ομολόγων παραμένουν ευαίσθητες σε κάθε γεωπολιτική εξέλιξη και οι επενδυτές επανεκτιμούν τις προοπτικές της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Η ενέργεια παραμένει η σημαντικότερη πηγή κινδύνου για τις οικονομίες, καθώς αποτελεί το πρώτο και πιο άμεσο κανάλι μέσω του οποίου μια γεωπολιτική κρίση μεταφέρεται στην οικονομία. Η Ελλάδα εξακολουθεί να συγκαταλέγεται στις χώρες με υψηλή ενεργειακή εξάρτηση. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, η ενεργειακή εξάρτηση της χώρας παραμένει πάνω από το 70%, γεγονός που σημαίνει ότι το μεγαλύτερο μέρος των ενεργειακών αναγκών καλύπτεται από εισαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Η Ελληνική οικονομία και το κόστος παραγωγής
Σε ένα περιβάλλον όπου οι διεθνείς τιμές ενέργειας αυξάνονται, η επίδραση μεταφέρεται γρήγορα στο κόστος λειτουργίας της οικονομίας. Οι αυξήσεις εμφανίζονται πρώτα στα καύσιμα μεταφορών και στην ηλεκτρική ενέργεια, αλλά σύντομα επηρεάζουν το κόστος παραγωγής, τις τιμές τροφίμων και τις υπηρεσίες.

Ένα παρατεταμένο επίπεδο τιμών πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι μπορεί να δημιουργήσει αλυσιδωτές επιπτώσεις. Ειδικά στην ελληνική οικονομία όπου η κατανάλωση αποτελεί βασικό κινητήρα ανάπτυξης, η αύξηση του κόστους ζωής λειτουργεί σαν άμεσο φρένο στην οικονομική δραστηριότητα.

Η εμπειρία της ενεργειακής κρίσης του 2022 είναι χαρακτηριστική. Τότε η εκτίναξη των τιμών ενέργειας οδήγησε τον πληθωρισμό στην Ελλάδα πάνω από το 12%, δημιουργώντας ένα από τα μεγαλύτερα κύματα ακρίβειας των τελευταίων δεκαετιών.

Πληθωρισμός και αγοραστική δύναμη
Ο πληθωρισμός αποτελεί το δεύτερο βασικό σημείο πίεσης. Όταν αυξάνονται οι τιμές ενέργειας, οι επιπτώσεις μεταφέρονται γρήγορα στην καθημερινότητα των νοικοκυριών. Καύσιμα, τρόφιμα και μεταφορές αποτελούν βασικές κατηγορίες δαπανών του οικογενειακού προϋπολογισμού.

Στην Ελλάδα η επίδραση αυτή είναι ακόμη πιο έντονη. Οι δαπάνες για τρόφιμα και ενέργεια καταλαμβάνουν μεγαλύτερο ποσοστό του εισοδήματος των νοικοκυριών σε σχέση με πολλές άλλες ευρωπαϊκές οικονομίες. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και σχετικά μικρές αυξήσεις τιμών έχουν δυσανάλογη επίδραση στο πραγματικό εισόδημα.

Η απώλεια αγοραστικής δύναμης μεταφράζεται γρήγορα σε χαμηλότερη κατανάλωση. Και επειδή η ιδιωτική κατανάλωση αντιστοιχεί περίπου στο 67%–68% του ελληνικού ΑΕΠ, η εξέλιξη αυτή επηρεάζει άμεσα τη συνολική οικονομική δραστηριότητα.

Σε περιόδους παρατεταμένης ακρίβειας, η οικονομία μπορεί να εισέλθει σε έναν φαύλο κύκλο: υψηλές τιμές, μειωμένη κατανάλωση και τελικά επιβράδυνση της ανάπτυξης.

Αγορές και κόστος δανεισμού
Οι αγορές ομολόγων λειτουργούν ως το πιο άμεσο «βαρόμετρο» κινδύνου για μια οικονομία. Η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχει καταφέρει να σταθεροποιήσει τη θέση της στις διεθνείς αγορές κεφαλαίου.

Η απόδοση του ελληνικού 10ετούς ομολόγου κινείται σήμερα περίπου στην περιοχή του 3,4%–3,5%, ενώ το spread έναντι του γερμανικού Bund βρίσκεται κοντά στις 60–70 μονάδες βάσης. Τα επίπεδα αυτά δείχνουν ότι οι επενδυτές εξακολουθούν να εμπιστεύονται τη δημοσιονομική πορεία της χώρας.

Ωστόσο, η γεωπολιτική αβεβαιότητα και ο κίνδυνος νέου ενεργειακού πληθωρισμού μπορούν να επηρεάσουν τη νομισματική πολιτική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Αν οι πληθωριστικές πιέσεις επιμείνουν, οι μειώσεις επιτοκίων ενδέχεται να καθυστερήσουν.

Ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες σταθερότητας για την ελληνική οικονομία είναι το ταμειακό απόθεμα του Δημοσίου. Τα ταμειακά διαθέσιμα της χώρας εκτιμώνται περίπου στα 35–40 δισ. ευρώ, δημιουργώντας ένα σημαντικό επίπεδο ασφάλειας σε περιόδους διεθνούς αναταραχής.

Το λεγόμενο cash buffer επιτρέπει στο κράτος να καλύπτει τις χρηματοδοτικές του ανάγκες χωρίς άμεση προσφυγή στις αγορές. Σε περιόδους οικονομικής πίεσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί για προσωρινή στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Η ενεργειακή κρίση των προηγούμενων ετών έδειξε πόσο σημαντικό είναι αυτό το εργαλείο. Τα μέτρα στήριξης που εφαρμόστηκαν την περίοδο 2022–2023 ξεπέρασαν συνολικά τα 10 δισ. ευρώ.

Ωστόσο, το δημοσιονομικό απόθεμα δεν αποτελεί ανεξάντλητο πόρο. Η χρήση του απαιτεί ισορροπία μεταξύ οικονομικής στήριξης και διατήρησης της δημοσιονομικής αξιοπιστίας της χώρας.

Οι γραμμές άμυνας και η ελληνική οικονομία
Παρά τους κινδύνους, η ελληνική οικονομία διαθέτει σήμερα ισχυρότερες άμυνες σε σχέση με το παρελθόν. Η χώρα έχει αποκτήσει επενδυτική βαθμίδα, γεγονός που ενισχύει την εμπιστοσύνη των αγορών και διευρύνει τη βάση των επενδυτών που μπορούν να αγοράσουν ελληνικά ομόλογα.

Το τραπεζικό σύστημα έχει επίσης ενισχυθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια έχουν μειωθεί δραστικά, ενώ οι τράπεζες διαθέτουν ισχυρότερη κεφαλαιακή βάση.

Ταυτόχρονα, η ελληνική οικονομία επωφελείται από τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο κατευθύνει δισεκατομμύρια ευρώ σε επενδύσεις υποδομών, ψηφιακού μετασχηματισμού και πράσινης ενέργειας.

The post Ελληνική οικονομία: Πόσο αντέχει στα νέα δεδομένα που φέρνει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

Η άνοδος του πετρελαίου και η αβεβαιότητα στη Μέση Ανατολή θέτουν σε επιφυλακή την κυβέρνηση

Η νέα ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή και ο πόλεμος με το Ιράν επαναφέρουν στο προσκήνιο ένα σενάριο που οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις πίστευαν ότι είχε κλείσει. Ποιο είναι αυτό; Η ανάγκη για έκτακτες παρεμβάσεις στην αγορά ενέργειας και κατανάλωσης.

Η άνοδος των τιμών του πετρελαίου και η αβεβαιότητα γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου ,έχουν θέσει ήδη σε επιφυλακή το οικονομικό επιτελείο όπως και τα επιτελεία σε υπουργεία Ανάπτυξης και Ενέργειας.

Στην Αθήνα, τα κυβερνητικά στελέχη τις τελευταίες δύο ημέρες, διατυμπανίζουν πως εάν χρειαστούν μέτρα στήριξης εφόσον ο πόλεμος θα έχει διάρκεια, θα ενεργοποιηθούν.

Όλες αυτές τις ημέρες το οικονομικό επιτελείο παρακολουθεί καθημερινά τις εξελίξεις και «ξεσκονίζει» το «οπλοστάσιο» μέτρων που εφαρμόστηκε την περίοδο της ενεργειακής κρίσης 2021-2023, προκειμένου να υπάρχει έτοιμο σχέδιο αν οι πιέσεις στις τιμές ενέργειας κλιμακωθούν και ενταθούν.

Στο τραπέζι επιστρέφουν εργαλεία που χρησιμοποιήθηκαν τότε για να απορροφηθεί το ενεργειακό σοκ στην οικονομία. Μεταξύ αυτών, οι επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας μέσω του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης, οι ενισχύσεις στα καύσιμα τύπου Fuel Pass καθώς και το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους ιδίως στα πρατήρια υγρών καυσίμων.

Παράλληλα, εξετάζονται ξανά στοχευμένες επιδοτήσεις για επιχειρήσεις με υψηλό ενεργειακό κόστος, ώστε να περιοριστεί η μετακύλιση της αύξησης των τιμών στην αγορά.

Στο ίδιο πακέτο πολιτικής περιλαμβάνονται και παρεμβάσεις ελέγχου της αγοράς, όπως το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους σε βασικά προϊόντα, μέτρο που είχε θεσπιστεί για να αποτραπούν φαινόμενα αισχροκέρδειας σε περίοδο έντονων πληθωριστικών πιέσεων.Όλα αυτά βέβαια τα μέτρα για να ενεργοποιηθούν θα πρέπει να υπάρξουν συγκεκριμένες συνθήκες ,οι οποίες βέβαια ακόμη δεν υπάρχουν και από την άλλη όπως λένε από την κυβέρνηση είναι νωρίς για να συζητιούνται.

Κρίσιμη η διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή
Βέβαια εάν υπάρξουν τέτοιες συνθήκες ,να θυμηθούμε πως στο χρονοντούλαπο της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης είχαμε μέχρι και πλαφόν στην αγορά προϊόντων ανά καταναλωτή.

Το βασικό ερώτημα ωστόσο δεν είναι αν υπάρχουν εργαλεία πολιτικής. Αυτά υπάρχουν και είναι δοκιμασμένα. Το κρίσιμο ερώτημα είναι η διάρκεια της κρίσης. Όπως έχει επισημανθεί και από οικονομικούς αξιωματούχους, οι επιπτώσεις στον πληθωρισμό και την οικονομική δραστηριότητα θα εξαρτηθούν από το πόσο θα διαρκέσει η ένταση στη Μέση Ανατολή και αν θα υπάρξουν σοβαρές διαταραχές στην παγκόσμια ενεργειακή τροφοδοσία.

Η εμπειρία της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης είναι χαρακτηριστική. Την περίοδο 2021-2023 η Ελλάδα κινητοποίησε μέτρα στήριξης συνολικού ύψους περίπου 13-15 δισ. ευρώ, προκειμένου να απορροφήσει μεγάλο μέρος της εκτίναξης των τιμών ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Γι’ αυτό και σήμερα, καθώς οι αγορές παρακολουθούν με νευρικότητα τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, στο οικονομικό επιτελείο παρακολουθούν στενά δύο βασικούς δείκτες: την πορεία των τιμών πετρελαίου και τη διάρκεια της γεωπολιτικής κρίσης. Αν οι πιέσεις αποδειχθούν πρόσκαιρες, οι παρεμβάσεις μπορεί να είναι περιορισμένες και ίσως και να μην υπάρξουν . Αν όμως η ενεργειακή αναταραχή παραταθεί, τότε τα μέτρα που είχαν μπει στο συρτάρι είναι πολύ πιθανό να επιστρέψουν δυναμικά.

The post Μέση Ανατολή: Επιστρέφουν στο τραπέζι επιδοτήσεις και Fuel Pass appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

Το Λονδίνο περιέγραψε την απόφαση ως μοχλό πίεσης για μια «μόνιμη λύση», με την προϋπόθεση ότι μια αναμορφωμένη και εκλεγμένη παλαιστινιακή κυβέρνηση, χωρίς την επιρροή της Χαμάς, θα λειτουργεί παράλληλα με το Ισραήλ.

Στον Καναδά, ο πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ υπογράμμισε ότι η Χαμάς δεν μπορεί να έχει ρόλο στο μέλλον της Παλαιστίνης, χαρακτηρίζοντάς την «τρομοκρατική οργάνωση που καταπιέζει τον λαό της Γάζας». Η καναδική κυβέρνηση ξεκαθάρισε πως θα στηρίξει μόνο ένα παλαιστινιακό κράτος που θα δεσμευτεί σε μεταρρυθμίσεις και θα αναγνωρίσει το δικαίωμα ύπαρξης του Ισραήλ.

Η Αυστραλία, με πρωτοβουλία του πρωθυπουργού Άντονι Αλμπανέζε, προχώρησε στην επίσημη αναγνώριση από την Κυριακή. Η Καμπέρα δεσμεύτηκε να αναπτύξει πλήρεις διπλωματικές σχέσεις με την Παλαιστίνη μόλις η Παλαιστινιακή Αρχή υλοποιήσει τις μεταρρυθμίσεις που ζητά η διεθνής κοινότητα. Ο Αλμπανέζε και η υπουργός Εξωτερικών, Πένι Γουόνγκ, επεσήμαναν τη σημασία του ρόλου του Λευκού Οίκου και του Αραβικού Συνδέσμου στην ανοικοδόμηση της Γάζας και στη διασφάλιση της ασφάλειας του Ισραήλ.

Οι τρεις χώρες τονίζουν πως η αναγνώριση αποσκοπεί στη δημιουργία προϋποθέσεων για ειρήνη και σταθερότητα, επιμένοντας ότι η Χαμάς δεν μπορεί να αποτελέσει μέρος οποιασδήποτε λύσης. Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης έντασης, καθώς η σημερινή ισραηλινή κυβέρνηση έχει δηλώσει ότι «δεν θα υπάρξει παλαιστινιακό κράτος».

The post Βρετανία, Καναδάς και Αυστραλία αναγνώρισαν το παλαιστινιακό κράτος – Στόχος η λύση δύο κρατών appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

Εκτάκτως συνεδριάζει σήμερα στις 18:00 υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη το Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας (ΚΥΣΕΑ), με αντικείμενο τις τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.

Ο πρωθυπουργός επιστρέφει εκτάκτως από τη Σουηδία, όπου βρισκόταν για την ενίσχυση των διμερών σχέσεων, ιδιαίτερα στους τομείς της οικονομίας και της άμυνας.

Υπενθυμίζεται ότι νωρίτερα σήμερα το πρωί, το υπουργείο Εξωτερικών εξέδωσε ανακοίνωση λόγω της κατάστασης έκτακτης ανάγκης που έχει κηρυχθεί στο Ισραήλ, μετά την εξαπόλυση επίθεσης εναντίον ιρανικών στόχων, καλώντας τους Έλληνες πολίτες που βρίσκονται στη χώρα να παραμένουν σε ασφαλές μέρος, κοντά σε καταφύγιο, και να ακολουθούν πιστά τις οδηγίες των τοπικών Αρχών.

Υπενθυμίζει επιπλέον ότι ο εναέριος χώρος του Ισραήλ παραμένει κλειστός, με αποτέλεσμα να μην πραγματοποιούνται πτήσεις από και προς το αεροδρόμιο Ben Gurion.

Παράλληλα, οι Έλληνες πολίτες καλούνται να συμπληρώσουν τα στοιχεία τους στη σχετική φόρμα ώστε να υπάρχει επικοινωνία σε περίπτωση ανάγκης.

The post Εκτακτη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ το απόγευμα για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

Αιφνίδια κλιμάκωση στην σύρραξη μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς συνιστά η δολοφονία του πολιτικού ηγέτη της Παλαιστινιακής οργάνωσης, Ισμαήλ Χανίγια στην Τεχεράνη, σε μια κρίσιμη καμπή για την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων στην Μέση Ανατολή.

Ήδη, από τις πρώτες στιγμές της γνωστοποίησης του θανάτου του φυσικού ηγέτη της οργάνωσης, αξιωματούχοι της Χαμάς διαμηνύουν πως η δολοφονία του Ισμαήλ Χανίγια «δεν θα μείνει ατιμώρητη», δεσμευόμενοι για άμεσα αντίποινα.

Από πλευράς της Χαμάς γίνεται λόγος για μια «άνανδρη πράξη που δεν θα μείνει ατιμώρητη», ιδίως όταν ο Χανίγια σκοτώθηκε κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην Τεχεράνη, για την ορκωμοσία του Προέδρου της χώρας, Μασούντ Πεζεσκιάν, δηλαδή σε μια απολύτως διπλωματική συνθήκη.

Σύννεφα εκδίκησης

Ο Ισμαήλ Χανίγια ηγούνταν των πολιτικών επιχειρήσεων της Χαμάς ζώντας ως εξόριστος στο Κατάρ, ενώ θεωρείται το πλέον κομβικό πρόσωπο από παλαιστινιακής πλευράς για την προώθηση των διαπραγματεύσεων με το Ισραήλ, αλλά και την ανταλλαγή ομήρων. Στο πλαίσιο αυτό, η απουσία του από το τραπέζι των διαπραγματεύσεων, αλλά και ο αιφνίδιος θάνατός του μηδενίζουν, κατά ορισμένους αναλυτές, το κοντέρ σε επίπεδο συνομιλιών μεταξύ των δύο πλευρών, την ώρα που η ατμόσφαιρα εντός της Χαμάς είναι εξαιρετικά φορτισμένη.

Πρωτίστως, όμως, η δολοφονία του Ισμαήλ Χανίγια έρχεται λίγες ώρες μετά το χτύπημα του Ισραήλ στη Βηρυτό, με αποτέλεσμα το θάνατο του Μουχσίν Σουκρ, γνωστού ως Φουάντ Σουκρ, δηλαδή του επικεφαλής του επιχειρησιακού βραχίονα της Χεζμπολάχ, ως αντίποινα της επίθεσης με ρουκέτα στα κατεχόμενα από το Ισραήλ Υψίπεδα Γκολάν το Σαββατοκύριακο που σκότωσε 12 ανθρώπους, ανάμεσα στους οποίους και παιδιά.

Υπό αυτό το πρίσμα, η εξολόθρευση της φυσικής ηγεσίας των δύο οργανώσεων μέσα σε 24 ώρες από τους Ισραηλινούς «εγείρει φόβους για περαιτέρω σύγκρουση στην περιοχή» σύμφωνα με τα διεθνή ειδησεογραφικά δίκτυα, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο εμπλοκής και άλλων ομάδων στη διμερή σύγκρουση. Ιδίως, όταν κλιμακώνεται η αντιπαράθεση μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ, προκαλώντας ανησυχία για το ενδεχόμενο γενίκευσης της υφιστάμενης σύρραξης σε έναν περιφερειακό πόλεμο, ενώ μαίνονται οι μάχες Ισραήλ και Χαμάς στη Γάζα, με τον πληθυσμό της να ζει σε συνθήκες ανθρωπιστικής κρίσης.

Σημειωτέον ότι η πλευρά του Ισραήλ έχει δεσμευτεί να «καταστρέψει» ανώτερα στελέχη της ηγεσίας της Χαμάς, μετά την επιδρομή της 7ης Οκτωβρίου κοντά στα σύνορα Ισραήλ-Γάζας, η οποία άφησε πίσω της 1.200 νεκρούς.

Πολιτικό «βραχυκύκλωμα»

Την ίδια στιγμή, για τη διεθνή κοινότητα η δολοφονία του Χανίγια στερεί έναν σημαντικό συνομιλητή από την παλαιστινιακή αντιπροσωπεία, καθώς ο Χανίγια είχε την ευθύνη των πολιτικών επιχειρήσεων της οργάνωσης, όντας στο Κατάρ. Από εκεί ορμώμενος, υπήρξε βασικός συνομιλητής τόσο με τους μεσολαβητές από την μεριά της Ντόχα, όσο και με την αιγυπτιακή αντιπροσωπεία, με ζητούμενο την απελευθέρωση των ομήρων, αλλά και την κατάπαυση του πυρός στη Γάζα.

Για το λόγο αυτό, σχεδόν προεξοφλείται πως η δολοφονία του θα «παγώσει» το χρόνο απέναντι στα δύο αυτά ζητήματα, σε μια στιγμή που η Χαμάς δηλώνει «έτοιμη να πληρώσει διάφορες τιμές» ως αντίποινα στην απώλεια του ηγέτη της.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ενήμερος για τη δολοφονία Χανίγια είναι και ο Λευκός Οίκος, αρνούμενος σχολιάσει αμέσως περαιτέρω την παραπάνω εξέλιξη, ενώ και η πλευρά του Ισραήλ παραδέχεται πως η απώλεια του Χανίγια θα έχει «θα έχει σημαντική επιρροή» στις συνεχιζόμενες διαπραγματεύσεις, ακόμη και αν για τους ισραηλινούς αποτελούσε έναν από τους βασικούς υπαίτιους της επίθεσης της 7ης Οκτωβρίου.

Σύμφωνα με το CNN, «Ο θάνατος του πολιτικού ηγέτη της Χαμάς Ισμαήλ Χανίγια είναι η πρώτη πιο σημαντική ισραηλινή επιχείρηση από τις 7 Οκτωβρίου», παρότι τον περασμένο Απρίλιο οι αεροπορικές επιδρομές του Ισραήλ είχαν ως αποτέλεσμα να χάσει τρεις από τους γιους του και τέσσερα από τα εγγόνια του. Ωστόσο, «όποιος πιστεύει ότι στοχοποιώντας τα παιδιά μου κατά τις διαπραγματευτικές συνομιλίες και πριν συμφωνηθεί μια συμφωνία ότι θα αναγκάσει τη Χαμάς να υποχωρήσει στις απαιτήσεις της, έχει αυταπάτες», δήλωνε τότε ο Χανίγια, με τις ειρηνευτικές συνομιλίες να μπαίνουν σε δεύτερο πλάνο μετά την απώλειά του.

Από μέρους της Παλαιστινιακής Αρχής, «ο πρόεδρος του Κράτους της Παλαιστίνης Μαχμούντ Αμπάς καταδίκασε σθεναρά τη δολοφονία του επικεφαλής του κινήματος της Χαμάς, του μεγάλου ηγέτη Ισμαήλ Χανίγια, και τη θεώρησε μια άνανδρη πράξη και μια επικίνδυνη εξέλιξη. Ο Σεβασμιώτατος κάλεσε τις μάζες και τις δυνάμεις του λαού μας να ενωθούν, να είναι υπομονετικοί και σταθεροί απέναντι στην ισραηλινή κατοχή», ανέφερε η WAFA.

The post Φόβοι γενίκευσης της σύρραξης στην Μέση Ανατολή: Η δολοφονία Χανίγια «δεν θα μείνει ατιμώρητη» διαμηνύει η Χαμάς appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.