• Νέα μεγάλη επιτυχία για τον Δήμο

Στις 20 από 110 προτάσεις που υπέβαλαν 23 χώρες της ΕΕ, επιλέχθηκε για χρηματοδότηση, η πρόταση για την ενεργειακή μετάβαση που διαμόρφωσε ο Δήμος Τσεζένας Ιταλίας και θα υλοποιηθεί με τη συμμετοχή του Δήμου Χαλανδρίου.
Η πρόταση με τίτλο «Energy2Act: Συνεργατική ενέργεια για κοινοτική δράση για κλιματική ουδετερότητα» επιλέχθηκε από την Επιτροπή Επιλογής του EUI (Ευρωπαϊκή Αστική Πρωτοβουλία), στις αρχές Απριλίου, στην 3η πρόσκληση του EUI για καινοτόμες αστικές δράσεις.
Αυτή τη φορά, η πόλη όπου θα δοκιμαστεί η μεταφορά της καινοτόμας τεχνογνωσίας θα είναι η Τσεζένα της Ιταλίας, με τη συνεργασία του Χαλανδρίου και τριών ακόμα ευρωπαϊκών πόλεων.

Η συμμετοχή του Χαλανδρίου
Ο Δήμος Χαλανδρίου είναι ένας από τους τρεις «Eταίρους Μεταφοράς» (Transfer Partner) καινοτομίας του προγράμματος, με συνολικό προϋπολογισμό έργων €150.000, εκ των οποίων €120.000 προέρχονται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης ενώ σε €30.000 ανέρχεται η συμβολή του Δήμου με ίδιους πόρους. Η συμμετοχή του Χαλανδρίου στο πρόγραμμα Energy2Act αποτελεί ένα ακόμα βήμα στην προσπάθεια προώθησης της ενεργειακής μετάβασης της πόλης.
Από το 2017 ο Δήμος Χαλανδρίου συμμετέχει στην Ευρωπαϊκή́ Πρωτοβουλία για το Σύμφωνο των Δημάρχων, μαζί με άλλες τοπικές και περιφερειακές αρχές που δεσμεύονται εθελοντικά́ να αυξήσουν την Ενεργειακή́ Απόδοση και τη χρήση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) στις περιοχές τους ώστε να μειώσουν κατά́ τουλάχιστον 40%, έως το 2030, τις εκπομπές άνθρακα στις πόλεις τους. Για την υλοποίηση των απαιτήσεων αυτών ο Δήμος κατάρτισε συγκεκριμένο Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια και το Κλίμα (ΣΔΑΕΚ).
Επιπλέον, λαμβάνοντας υπόψη τον Εθνικό́ Κλιματικό́ Νόμο (Ν.4936/2022 & Ν.5106/2024) για τη μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, ο Δήμος Χαλανδρίου έχει προχωρήσει ήδη στην σύσταση ενεργειακής κοινότητας. Ο νόμος προβλέπει επίσης την ίδρυση «Γραφείων Αντιμετώπισης Ενεργειακής Φτώχειας» από τους δήμους, προς ενημέρωση των πολιτών για τις διαδικασίες και ενέργειες συμμετοχής τους σε προγράμματα με στόχο την ενεργειακή ουδετερότητα.
Στο πλαίσιο των παραπάνω, υλοποιώντας το έργο Energy2Act ο Δήμος Χαλανδρίου έχει ως στόχο τη σύσταση Γραφείου Εφαρμογής Ενεργειακής Πολιτικής. Η λειτουργία του αφορά υπηρεσίες μιας στάσης για την παροχή́ συμβουλών και μέτρων για την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας, όπως και την εποπτεία, συντονισμό́ και έλεγχο των υποχρεώσεων που απορρέουν από αυτά. Ταυτόχρονα, το Γραφείο θα προτείνει τις δράσεις του ΣΔΑΕΚ που πρέπει να επικαιροποιηθούν, ώστε να είναι σύμφωνες με τις εθνικές πολίτικες της χώρας ανά τομέα και θα συντάξει δημοτικό́ σχέδιο δράσης για την ανθεκτικότητα και την προσαρμογή́ στην κλιματική́ αλλαγή́ με συμμετοχικό και συμπεριληπτικό τρόπο. Η σύνταξη δημοτικών σχεδίων για το κλίμα, αποτελεί πλέον ένα απαραίτητο στοιχείο μόχλευσης χρηματοδοτικών εργαλείων και πηγών που συνδέονται με τα Περιφερειακά́ Σχέδια Προσαρμογής στην Κλιματική́ Αλλαγή́.
Με το Energy2Act ο Δήμος Χαλανδρίου αποκτά ένα ακόμα εργαλείο για τη δημιουργία όρων για μία δίκαια κατανεμημένη και με συμμετοχικό τρόπο χάραξη και άσκηση πολιτικής για την ενεργειακή μετάβαση και ουδετερότητά του.

Τι αφορά το πρόγραμμα Energy2Act
Το πρόγραμμα αυτό επιλέχτηκε ως μία καινοτόμα δράση στο πλαίσιο της θεματικής της «Ενεργειακής Μετάβασης» του EUI, με σκοπό τη δοκιμασία καινοτόμων λύσεων σε πραγματικές συνθήκες για οικονομικά βιώσιμα, εξυπνότερα και πιο ολοκληρωμένα τοπικά δίκτυα ενέργειας, μηδενικών εκπομπών άνθρακα. Επιπλέον, κάθε χρηματοδοτούμενη πρόταση/πόλη απαιτείται από το EUI να αναπτύξει ένα συστηματικό μηχανισμό μεταφοράς γνώσης σε άλλες πόλεις (Transfer Partners), που θα διασφαλίζει ότι η εμπειρία που αποκτάται από επιτυχείς καινοτόμες δράσεις θα μεταφέρεται και σε άλλες αστικές περιοχές σε όλη την Ευρώπη.
Το έργο Energy2Act στοχεύει στην ανάπτυξη ενός πλαισίου ενεργοποίησης των τοπικών κοινοτήτων, ώστε να συμμετέχουν ενεργά στο σχεδιασμό και υλοποίηση σχεδίων ενεργειακής μετάβασης σε επίπεδο γειτονιάς. Αφορά την δοκιμασία ενός μοντέλου τοπικών χώρων και συνεργασίας εντός των γειτονιών που επιτρέπει τη στρατηγική ενσωμάτωσή των τελευταίων σε επίπεδο πόλης, με τελικό́ στόχο την επίτευξη μιας ισορροπημένης (χωρικά και κοινωνικά) ενεργειακής μετάβασης στην Τσεζένα.
Εκτός από τον Δήμο της Τσεζένα, εταίροι του προγράμματος Energy2Act είναι τρία ανώτατα εκπαιδευτικά́ και ερευνητικά́ ιδρύματα (Certimac, ENEA – Εθνικό Ιταλικό Ίδρυμα για τις Νέες Τεχνολογίες, Ενέργεια και Βιώσιμη Οικονομική Ανάπτυξη, Τμήμα Αρχιτεκτονικής του Πανεπιστημίου της Μπολόνια), τρεις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (R2M Solution S.r.L, SIS-TER S.r.L SB, Digital Cooperation), ένας προμηθευτής ενέργειας (Energia Corrente), ένας συνεταιρισμός (The House of Cuculo) και μία Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρεία (BURST).

The post Το Χαλάνδρι εξασφάλισε τη συμμετοχή του σε ευρωπαϊκό πρόγραμμα για την ενεργειακή μετάβαση appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.

Τον κομβικό ρόλο που δύναται να διαδραματίσει η περιφερειακή διακυβέρνηση στην προσπάθεια αντιμετώπισης και διαχείρισης των προκλήσεων της κλιματικής αλλαγής, ανέπτυξε ο Περιφερειάρχης Αττικής Γ. Πατούλης, χαιρετίζοντας το 6ο Συμπόσιο Ενεργειακής Μετάβασης που διοργάνωσε η Ελληνική Εταιρία Ενεργειακής Οικονομίας.
Τον κ. Πατούλη υποδέχθηκε στο Συμπόσιο ο Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρίας Ενεργειακής Οικονομίας Σπ. Παπαευθυμίου, ενώ το Συμπόσιο χαιρέτισε και ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Σ. Λιβανός. Τη συζήτηση συντόνισε ο σύμβουλος του Πρωθυπουργού σε θέματα ενέργειας, κλίματος, περιβάλλοντος και κυκλικής οικονομίας Γιώργος Κρεμλής.
Στην ομιλία του ο κ. Πατούλης και αφού επισήμανε πως διανύουμε μία περίοδο πολλαπλών κρίσεων, αναφέρθηκε στην στρατηγική που απαιτείται να ακολουθηθεί σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο, την οποία συνόψισε σε 3 άξονες:
Πρώτον, η προσαρμογή πρέπει να γίνει εξυπνότερη και να στηριχτεί στις νέες τεχνολογίες και τα επιτεύγματα της τεχνητής νοημοσύνης. Ειδικότερα, τόνισε, πως πρέπει να υπάρχει διαθεσιμότητα των δεδομένων με ταυτόχρονη διαχείριση της αβεβαιότητας, εξασφάλιση περισσότερων και καλύτερων δεδομένων για κινδύνους και απώλειες που συνδέονται με το κλίμα, και δημιουργία έγκυρων ευρωπαϊκών εργαλείων για την προσαρμογή.
Σ΄ αυτό το σημείο και επικαλούμενος τις μέχρι τώρα δράσεις της Περιφέρειας Αττικής αλλά και τις πρωτοβουλίες που προγραμματίζονται υπογράμμισε πως:
• Ήδη έχουμε προτεραιοποιήσει, ως μέτρο εξυπνότερης προσαρμογής τη δημιουργία διαδικτυακής πλατφόρμας διάχυσης των δεδομένων σχετικά με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην Περιφέρεια.
• Θα εκπονήσουμε άμεσα ειδικό σχέδιο αντιμετώπισης της διαφαινόμενης μετατόπισης της τουριστικής περιόδου προς την άνοιξη και το φθινόπωρο, έτσι ώστε να προσαρμοστούμε πιο έξυπνα.
• Προωθούμε την ανάπτυξη και ενίσχυση παρατηρητήριου ατμοσφαιρικής ρύπανσης Περιφέρειας Αττικής
• Δρομολογούμε την επικαιροποίηση ανοιχτών γεωχωρικών δεδομένων και ενιαίες βάσεις δεδομένων σχετικά με τη θεσμική ρύθμιση του χώρου για το σύνολο των δήμων της περιφέρειας
• Προωθούμε την ενοποίηση Υφιστάμενων Βάσεων Δεδομένων Καιρικών φαινομένων και Επιπτώσεων
Δεύτερον, θέλουμε μια προσαρμογή πολύ πιο γρήγορη, σε αντιστοιχία με την ταχύτητα εξέλιξης της κλιματικής κρίσης.
Σε ότι αφορά τον τομέα της ενέργειας ο Περιφερειάρχης τόνισε πως θα χρειαστεί́ να εγκατασταθεί́ πρόσθετη παραγωγική́ ικανότητα πέραν εκείνης που απαιτείται για την κάλυψη της υποκείμενης οικονομικής ανάπτυξης, ενώ αναφορικά με τη δημόσια υγεία σημείωσε πως η ενίσχυση της προσαρμοστικής ικανότητας θα πρέπει μεταξύ́ άλλων να περιλαμβάνει:
• Επιμόρφωση και δια βίου μάθηση για τους επαγγελματίες υγείας σε θέματα περιβαλλοντικής επιδημιολογίας και κλιματικής αλλαγής
• Προγράμματα προετοιμασίας των συστημάτων υγείας στη πιθανές αυξημένες ανάγκες λόγω έντονων καιρικών φαινομένων
• Βελτιώσεις και αλλαγές στις υποδομές του συστήματος υγείας (για παράδειγμα, κλιματισμός στα νοσοκομεία, παροχή και ενίσχυση του κατάλληλου ιατρικού και τεχνικού εξοπλισμού για τις αυξημένες ανάγκες λόγω κλιματικής αλλαγής)
• Προσαρμογή των συνθηκών στο χώρο εργασίας, ώστε να αμβλυνθούν οι συνέπειες της μειωμένης παραγωγικότητας του εργατικού δυναμικού λόγω των υψηλών θερμοκρασιών, καθώς και/ή αναπροσαρμογή των ωρών/περιόδων εργασίας
• Ανάπτυξη συστημάτων έγκαιρης ειδοποίησης (προς μετριασμό των συνεπειών από τις απρόβλεπτες και ακραίες καιρικές μεταβολές, για παράδειγμα τα κύματα καύσωνα)
• Βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος διαβίωσης (για παράδειγμα τη ποιότητα του αέρα, ποιότητα του παρεχόμενου νερού́)

Τρίτον, η προσαρμογή πρέπει να είναι πιο συστημική και αυτό αφορά κυρίως τα ζητήματα πολυεπίπεδης διακυβέρνησης.
Στη συνέχεια ο κ. Πατούλης και αφού ανέφερε πως η εμπειρία έχει δείξει πως μεμονωμένες και αποσπασματικές προσπάθειες και βελτιώσεις δεν αρκούν εφόσον δεν διαπνέονται από ένα καθολικό σχέδιο, τόνισε χαρακτηριστικά:
«Οι προκλήσεις της κλιματικής κρίσης είναι πολύ μεγάλες για τους δήμους και η αντιμετώπισή τους σε αμιγώς τοπικό επίπεδο αδύνατη. Πολύ απλά, οι δήμοι, όσο καλοί και φιλότιμοι να είναι, δεν μπορούν να διαχειριστούν αυτόνομα φαινόμενα με περιφερειακές, εθνικές και συχνά παγκόσμιες διαστάσεις. Μπορούν όμως να ενταχθούν και να συνεργαστούν σε περιφερειακά σχέδια που εγγυώνται τόσο τις ευρύτερες συνέργειες όσο και τους απαιτούμενους ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους. Από την άλλη μεριά, η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και οι δράσεις άμεσης αντιμετώπισης της είναι πολύ μικρές για το κεντρικό κράτος. Απαιτούν πολύ περισσότερες λεπτομέρειες, γνώσεις του χώρου και της τοπικής κουλτούρας από όσο ακόμα και οι καλύτερες εθνικές πολιτικές μπορούν να διασφαλίσουν. Με άλλα λόγια, η κεντρική κυβέρνηση όσο φιλότιμη και καλή να είναι δεν μπορεί να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά και σε συγκεκριμένη βάση τις προκλήσεις σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο.
Αναδεικνύεται λοιπόν ο αναντικατάστατος ρόλος της Περιφερειακής Διοίκησης ως του καθοριστικού κρίκου μεταξύ εθνικών πολιτικών και τοπικής εφαρμογής. Και αυτό σημαίνει ότι απαιτείται άμεσα συγκεκριμένος και αποτελεσματικός καταμερισμός ρόλων και ευθυνών στα διαφορετικά επίπεδα διαχείρισης των κρίσεων και πιο συγκεκριμένα μεταξύ Κυβέρνησης, Περιφερειακής και Τοπικής Αυτοδιοίκησης».

Στα πλαίσια αυτά, υπενθύμισε την πάγια θέση της Ένωσης Περιφερειών για κατάργηση των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων και μεταφορά των αρμοδιοτήτων τους στις αιρετές Περιφέρειες και πρόσθεσε ολοκληρώνοντας: «Η κατάργηση των Αποκεντρωμένων Διοικήσεων αποτελεί ένα πρώτο αναγκαίο βήμα για την ανασυγκρότηση της διοικητικής δομής του Κράτους, για την αρχιτεκτονική του διοικητικού συστήματος σε νέα βάση, λαμβάνοντας υπόψη και το ευρωπαϊκό κεκτημένο. H αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης και η προσαρμογή σε αυτήν προϋποθέτει ένα νέο μοντέλο πολυεπίπεδης διακυβέρνησης βασισμένο στην Περιφερειακή Διαχείριση, με έμφαση στην πρόληψη και στην αποκέντρωση αρμοδιοτήτων με στόχο τη διασφάλιση της έγκαιρης και άμεσης αντιμετώπισης και διαχείρισης των κρίσεων”.

The post 6ο Συμπόσιο Ενεργειακής Μετάβασης  appeared first on ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ.