Χρέη: Στο «ψυγείο» οφειλές 6 δισ. – Η «παγίδα» με την ενημερότητα
- Παλιά χρέη χαρακτηρίστηκαν ανεπίδεκτα είσπραξης – Αναστέλλονται οι ενέργειες είσπραξης – Οι οφειλέτες δεν δικαιούνται φορολογική ενημρότητα
Στο «ψυγείο» μέχρι το τέλος του έτους βάζει η εφορία χρέη ύψους 6 δισ. ευρώ τα οποία κρίνονται ανεπίδεκτα είσπραξης.
Πρόκειται κυρίως για χρέη πτωχευμένων επιχειρήσεων και φορολογουμένων που έχουν αποβιώσει, τα οποία παραμένουν ανείσπρακτα για δεκαετίες.
Τα χρέη που χαρακτηρίζονται ανεπίδεκτα είσπραξης
Σήμερα, το σύνολο των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς την εφορία ανέρχεται σε 114,5 δισ. ευρώ. Από αυτά, χρέη ύψους 35,26 δισ. ευρώ έχουν ήδη χαρακτηριστεί ως ανεπίδεκτα είσπραξης και έχουν μεταφερθεί στα ειδικά βιβλία της φορολογικής διοίκησης.
Η υπαγωγή μιας οφειλής σε αυτή την κατηγορία δεν συνεπάγεται διαγραφή της, αλλά αναστολή των ενεργειών είσπραξης για διάστημα δέκα ετών από το τέλος του έτους καταχώρισης.
Κατά το διάστημα αυτό «παγώνει» ουσιαστικά η παραγραφή, ενώ οι οφειλέτες και τα συνυπόχρεα πρόσωπα δεν δικαιούνται φορολογική ενημερότητα, παρά μόνο βεβαίωση οφειλής.
Παράλληλα, δεσμεύονται στο σύνολό τους οι τραπεζικοί και επενδυτικοί λογαριασμοί, καθώς και τυχόν θυρίδες, ενώ το Δημόσιο διατηρεί το δικαίωμα να επανέλθει με μέτρα είσπραξης ή συμψηφισμούς, εφόσον προκύψουν περιουσιακά στοιχεία.
Χρέη ανεπίδεκτα είσπραξης
Αναλυτικότερα, για να χαρακτηριστεί μία οφειλή ως ανεπίδεκτη είσπραξης και να καταχωριστεί στα ειδικά βιβλία, απαιτείται συγκεκριμένη διαδικασία ανάλογα με το ύψος της βασικής ληξιπρόθεσμης οφειλής:
Για χρέη έως 300.000 ευρώ: Απόφαση του Προϊσταμένου της ΔΟΥ ή του τελωνείου, μετά από εισήγηση του Δικαστικού Τμήματος.
Για ποσά από 300.000 έως 3 εκατ. ευρώ: Απόφαση του Διοικητή της ΑΑΔΕ, με εισήγηση του αρμόδιου προϊσταμένου ΚΕ.Β.ΕΙΣ., ΔΟΥ ή Τελωνείου.
Για οφειλές άνω των 3 εκατ. ευρώ: Απόφαση του Διοικητή, κατόπιν εισήγησης της Επιχειρησιακής Μονάδας Είσπραξης.
Σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ΚΕΔΕ), για να χαρακτηριστούν ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο και συμβεβαιωμένες οφειλές προς τρίτους ως «ανεπίδεκτες είσπραξης», θα πρέπει να πληρούνται σωρευτικά οι παρακάτω προϋποθέσεις:
Να έχουν ολοκληρωθεί οι έρευνες χωρίς να εντοπιστούν περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη ή των συνυπόχρεων προσώπων, ούτε απαιτήσεις τους έναντι τρίτων.
Να έχει υποβληθεί ποινική δίωξη, όπου προβλέπεται, ή να προκύπτει αδυναμία υποβολής της.
Να έχει διαπιστωθεί, έπειτα από σχετικό έλεγχο, αντικειμενική αδυναμία είσπραξης της οφειλής.
Με τις νεότερες διατάξεις που ψηφίστηκαν το περασμένο καλοκαίρι και τροποποίησαν τον ΚΕΔΕ, διευρύνθηκαν τα κριτήρια χαρακτηρισμού οφειλών ως ανεπίδεκτων είσπραξης. Πλέον, μπορούν να ενταχθούν σε αυτή την κατηγορία ακόμη και οφειλές για τις οποίες υπάρχουν περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη ή των συνυπόχρεων, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται σωρευτικά συγκεκριμένα κριτήρια.
Ειδικότερα:
• Η συνολική αξία ακινήτων και λοιπών εμπράγματων δικαιωμάτων του οφειλέτη και των συνυπόχρεων προσώπων πρέπει να θεωρείται ιδιαίτερα χαμηλή σε σχέση με τη βασική ληξιπρόθεσμη οφειλή. Συγκεκριμένα, δεν μπορεί να υπερβαίνει το 5% της οφειλής και, σε κάθε περίπτωση, το ποσό των 100.000 ευρώ. Η αξία προκύπτει είτε από εκτίμηση πιστοποιημένου εκτιμητή είτε από τη φορολογητέα αξία που χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ.
• Αντίστοιχα, η συνολική αξία της κινητής περιουσίας του οφειλέτη και των συνυπόχρεων -ακόμη και στις περιπτώσεις όπου δεν κατέστη δυνατή η επιβολή κατάσχεσης- δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 30.000 ευρώ και να θεωρείται δυσανάλογα μικρή σε σχέση με το ύψος της βασικής οφειλής.
Για πόσα χρόνια «παγώνει» η είσπραξη των χρεών
Οι οφειλές που χαρακτηρίζονται ως «ανεπίδεκτες είσπραξης» δεν διαγράφονται οριστικά, αλλά τίθενται σε καθεστώς αναστολής είσπραξης για διάστημα δέκα ετών από το τέλος του έτους καταχώρισής τους στα ειδικά βιβλία της φορολογικής διοίκησης.
Κατά τη διάρκεια της δεκαετούς αυτής περιόδου:
• Αναστέλλεται αυτοδίκαια η παραγραφή της οφειλής.
• Δεν χορηγείται φορολογική ενημερότητα στον οφειλέτη και στα συνυπόχρεα πρόσωπα για οποιαδήποτε αιτία, παρά μόνο βεβαίωση οφειλής.
• Δεν εκδίδεται οποιοδήποτε άλλο πιστοποιητικό που απαιτείται για μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων, εκτός εάν πρόκειται για εκποίηση περιουσίας με σκοπό την εξόφληση της οφειλής.
Παράλληλα, δεσμεύονται στο σύνολό τους οι τραπεζικοί και επενδυτικοί λογαριασμοί, καθώς και το περιεχόμενο θυρίδων σε τράπεζες και πιστωτικά ιδρύματα του οφειλέτη και των συνυπόχρεων προσώπων. Το Δημόσιο, ωστόσο, διατηρεί το δικαίωμα να προχωρήσει οποτεδήποτε στη λήψη αναγκαστικών μέτρων είσπραξης ή σε συμψηφισμούς, εφόσον εντοπιστούν περιουσιακά στοιχεία ακόμη και μετά την καταχώριση της οφειλής στα βιβλία ανεπίδεκτων είσπραξης.
