Ανοδική πορεία καταγράφουν οι οφειλές προς το Δημόσιο στις αρχές του 2026, με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ να εντείνουν τις ανησυχίες για την αποτελεσματικότητα της νέας ρύθμισης αποπληρωμής.
Σημάδια επιδείνωσης εμφανίζει η εικόνα των ληξιπρόθεσμων χρεών προς την Εφορία, καθώς το πρώτο δίμηνο του 2026 τα νέα χρέη ανήλθαν σε 2,136 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά περίπου 9% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους. Η πλειονότητα των οφειλών προέρχεται από απλήρωτους φόρους νοικοκυριών και επιχειρήσεων, οι οποίοι μόνο για τους μήνες Ιανουάριο και Φεβρουάριο πλησίασαν τα 2 δισ. ευρώ.
Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί εύλογο προβληματισμό ενόψει της επικείμενης ενεργοποίησης της νέας ρύθμισης των 72 δόσεων, η οποία προγραμματίζεται για τον Ιούνιο. Παρά τη δυνατότητα αποπληρωμής παλαιότερων χρεών σε μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα, το πλαίσιο συνοδεύεται από αυστηρές προϋποθέσεις, με βασικότερη την πλήρη τακτοποίηση όλων των οφειλών που έχουν δημιουργηθεί από το 2024 και μετά.
Η απαίτηση αυτή φαίνεται να λειτουργεί αποτρεπτικά για σημαντική μερίδα φορολογουμένων, οι οποίοι καλούνται να εξυπηρετήσουν ταυτόχρονα παλαιά και νέα χρέη. Έτσι, διαμορφώνεται ένας φαύλος κύκλος: η αύξηση των νέων οφειλών περιορίζει την ένταξη σε ρυθμίσεις, γεγονός που οδηγεί σε περαιτέρω διόγκωση του ιδιωτικού χρέους.
Ενδεικτική της κατάστασης είναι και η εικόνα του συνολικού ληξιπρόθεσμου υπολοίπου, που υπερβαίνει τα 114 δισ. ευρώ. Από αυτό, μόλις 5,26 δισ. ευρώ βρίσκονται σε καθεστώς ρύθμισης, ποσοστό περίπου 6,65%, στοιχείο που αντανακλά τη δυσκολία συμμόρφωσης με τους υφιστάμενους όρους.
Οι φορολογούμενοι που έχουν ήδη ενταχθεί σε ρυθμίσεις βρίσκονται αντιμέτωποι με πολλαπλές υποχρεώσεις, καθώς πρέπει να καταβάλλουν τις δόσεις των ρυθμισμένων οφειλών και παράλληλα να παραμένουν συνεπείς στις τρέχουσες φορολογικές τους υποχρεώσεις. Σε ένα περιβάλλον αυξημένου κόστους διαβίωσης και πιεσμένων εισοδημάτων, η ισορροπία αυτή αποδεικνύεται δύσκολη.
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η νέα ρύθμιση θα μπορούσε να λειτουργήσει ως εργαλείο αποσυμπίεσης, εφόσον υπάρξει μεγαλύτερη ευελιξία στους όρους ένταξης. Ωστόσο, η υποχρέωση άμεσης τακτοποίησης των πρόσφατων οφειλών αναδεικνύεται ως βασικό εμπόδιο για τη μαζική συμμετοχή.
Ως εναλλακτική επιλογή παραμένει ο εξωδικαστικός μηχανισμός για οφειλές άνω των 5.000 ευρώ, ο οποίος προσφέρει δυνατότητες ρύθμισης και ενδεχόμενης μερικής διαγραφής. Παρά ταύτα, η διαδικασία θεωρείται πιο σύνθετη και προϋποθέτει, μεταξύ άλλων, την άρση τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου, γεγονός που αποθαρρύνει αρκετούς οφειλέτες.
Η νέα ρύθμιση θα αφορά οφειλές που έχουν βεβαιωθεί έως το τέλος του 2023 και παραμένουν αρρύθμιστες έως τον Απρίλιο του 2026, ενώ θα δίνει τη δυνατότητα επανένταξης και σε όσους απώλεσαν προηγούμενες ρυθμίσεις. Το επιτόκιο διαμορφώνεται στο 5,84%, με την ελάχιστη μηνιαία δόση να ορίζεται στα 30 ευρώ.
Το βασικό ερώτημα που παραμένει είναι κατά πόσο οι όροι συμμετοχής θα επιτρέψουν σε ευρύ φάσμα οφειλετών να αξιοποιήσει το μέτρο ή αν, τελικά, η αυστηρότητα του πλαισίου θα περιορίσει την αποτελεσματικότητά του.
